56. Bijenale u Veneciji – Sve (uglavnom tmurne) budućnosti svijeta

18.05.2015.

Kako se i oče­ki­va­lo kus­tos Bijenala Okwui Enwezor pos­ta­vio je aktu­al­ne druš­tve­ne teme u sre­di­šte zbi­va­nja ovo­go­diš­nje izlož­be. Politika, akti­vi­zam, gra­đan­ska pra­va, migran­ti, siro­maš­tvo, eko­lo­ško zaga­đi­va­nje, kapi­ta­lis­tič­ka eks­plo­ata­ci­ja lju­di i pri­ro­de kao glav­ne teme pro­te­žu se kroz izlož­be­ne pros­to­re Venecije uz intri­gant­nu koin­ci­den­ci­ju moti­va ljud­ske luba­nje kao eks­po­na­ta u raz­li­či­tim izved­ba­ma na većem bro­ju izlož­bi. Uz to tre­ba spo­me­nu­ti i vid­lji­vo pove­ća­nje pri­sut­nos­ti kine­skih i korej­skih umjet­ni­ka kako indi­vi­du­al­no tako i u sklo­pu kus­to­skih kon­cep­ci­ja. A ako je sudi­ti po reflek­si­ja­ma umjet­ni­ka na kus­to­so­vo otvo­re­no pita­nje o buduć­nos­ti­ma svi­je­ta ne oče­ku­je nas ništa dobro. Naime, veli­ka veći­na izlo­že­nih rado­va ima dis­to­pij­sku kono­ta­ci­ju i na ljud­sko dje­lo­va­nje gle­da u tmur­nom svjetlu.

biennale1

Kako je uobi­ča­je­no, u subo­tu 9. svib­nja po 56. put služ­be­no je otvo­ren Bijenale umjet­nos­ti u Veneciji sve­ča­nom dodje­lom nagra­da. Pa je tako Zlatnog lava za naci­onal­ni pavi­ljon dobi­la Armenija za izlož­bu armen­skih umjet­ni­ka u dijas­po­ri koji su se bavi­li spe­ci­fič­nim loka­li­te­tom i nje­go­vom bašti­nom. Zlatni lav za naj­bo­ljeg umjet­ni­ka na među­na­rod­noj izlož­bi oti­šao je u ruke ame­rič­ke kon­cep­tu­al­ne umjet­ni­ce Adriane Piper koja je refor­mi­ra­la kon­cep­tu­al­nu prak­su na način da uklju­ču­je per­so­nal­nu subjek­tiv­nost – sebe, publi­ke i jav­nos­ti opće­ni­to. Srebrnog lava za mla­dog umjet­ni­ka na među­na­rod­noj izlož­bi dobio je korej­ski umjet­nik Im Heung-Soon za potres­ni video rad koji pre­is­pi­tu­je pri­ro­du pre­ka­ri­ja­ta u odno­su na uvje­te rada žena širom Azije. Pored toga poseb­no priz­na­nje dobi­li su nedav­no pre­mi­nu­li nje­mač­ki umjet­nik Harun Farocki kao semi­nal­na figu­ra u pos­li­je­rat­nom fil­mu, Abounaddara kolek­tiv za doku­men­ta­ci­ju tre­nut­ne poli­tič­ke kri­ze i ljud­ske tra­ge­di­je u Siriji te alžir­ski umjet­nik Massinissa Selmani za rad u skrom­nom medi­ju kojim nadi­la­zi zada­ne okvi­re. Još rani­je objav­lje­no je da su Zlatnog lava za život­no dje­lo dobi­li kipar El Anatsui iz Gane te kus­tos Susanne Ghez iz SAD.

Ovogodišnji Bijenale otkri­va veli­ki broj rado­va od stra­ne 136 umjet­ni­ka izlo­že­nih unu­tar kus­to­ske kon­cep­ci­je u sre­diš­njem pavi­ljo­nu u Giardinima i Arsenalu, 89 naci­onal­nih pavi­ljo­na te 44 kola­te­ral­na doga­đa­nja, a u ovom osvr­tu pri­ka­za­ti će se upra­vo neke od poprat­nih izlož­bi ras­pr­še­nih po pros­to­ri­ma cije­le Venecije. Svjetovi ovih izlož­bi pone­što su raz­li­či­ti od glav­ne izlož­be, ali ne i manje intri­gant­ni. Pored toga za raz­li­ku od glav­ne izlož­be gdje puna ulaz­ni­ca izno­si 25 eura veći­nu njih se može slo­bod­no razgledati.

biennale2

The Question of Beings – Yahon Chang

U Istituto S. Maria del­la Pietà izve­de­na je pros­tor­na sli­kar­ska inter­ven­ci­ja taj­van­skog sli­ka­ra Yahon Changa. Umjetnik je tije­kom dva­na­est dana osli­ka­vao tra­di­ci­onal­nom teh­ni­kom kine­skog tuša svit­ke riži­nog papi­ra nakon čega je naprav­ljen maro­ufla­ge koji pre­kri­va cje­lo­ku­pan pros­tor. Istražujući svjes­ne i pod­s­vjes­ne nivoe bića stvo­rio je fas­ci­nan­tan i emo­ti­van svi­jet pre­pun liko­va lju­di i životinja.

biennale3

Dansaekhwa

Kroz rado­ve istak­nu­tih korej­skih umjet­ni­ka u Palazzo Contarini-Polignac istra­žu­je se svi­jet mini­ma­lis­tič­kog pokre­ta pod nazi­vom Dansaekhwa koji je domi­ni­rao 70-ih godi­na u Koreji, a pone­kad se nazi­va „Bijela ško­la“. Ovaj pokret poči­va na jedins­tve­noj filo­zo­fi­ji koja uklju­ču­je snaž­ne estet­ske ide­ale foku­si­ra­ne na sje­di­nje­nost umjet­ni­ka s pri­ro­dom kao i vrlo istan­ča­ni pris­tup, a uko­ri­je­njen je u tra­di­ci­onal­ne taois­tič­ke i budis­tič­ke ideje.

biennale4

Conversion – Recycle Group

Izložba u orga­ni­za­ci­ji Moskovskog muze­ja suvre­me­ne umjet­nos­ti i Triumph Gallery pos­tav­lje­na u Chiesa di Sant’Antonin pred­stav­lja pogled na neo-apos­to­le bli­ske buduć­nos­ti i novo taj­no zna­nje mani­fes­ti­ra­no pro­to­kom vir­tu­al­nih infor­ma­ci­ja pred olta­rom s neiz­bjež­nim „f“ zna­kom. Ruski umjet­ni­ci Andrey Bokhin i Georgy Kuznetsov pro­vo­ka­tiv­no i duho­vi­to pre­is­pi­tu­ju iko­ne današ­nje popu­lar­ne kul­tu­re i nji­ho­vu konver­zi­ju u duhov­nu sferu.

 biennale5

An Archaeologist’s Collection – Grisha Bruskin

U Ex Chiesa di Santa Caterina pos­tav­lje­na je ins­ta­la­ci­ja koja pro­pi­tu­je ruine kul­tur­nih, his­to­rij­skih i ide­olo­ških mito­va i način kako uspos­tav­lja­ju nove mito­lo­gi­je. Ruski umjet­nik izra­dio je pse­udo arte­fak­te sovjet­ske civi­li­za­ci­je, zatim ih ošte­tio i frag­men­ti­rao te zako­pao na tri godi­ne nakon čega ih je otko­pao i pri­ka­zao na ovoj simu­la­ci­ji arhe­olo­škog istra­ži­va­nja. U poprat­nom fil­mu i doku­men­ti­ma detalj­no je objaš­njen cije­li proces.

biennale6

My East is Your West – Shilpa Gupta i Rashid Rana

U Palazzo Benzon u orga­ni­za­ci­ji Gujral fon­da­ci­je pos­tav­lje­na je po prvi put jed­na zajed­nič­ka izlož­ba pakis­tan­skog i indij­skog umjet­ni­ka. Rashid Rana pos­ta­vio je neko­li­ko video ins­ta­la­ci­ja te live stre­am koji inte­rak­tiv­no pove­zu­je posje­ti­oce u Lahoreu i Veneciji dok je Shilpa Gupta među osta­lim izlo­ži­la ins­ta­la­ci­ju koja se sas­to­ji od 3.394 meta­ra ruč­no tka­ne tka­ni­ne aso­ci­ra­ju­ći na 3.400 kilo­me­ta­ra dugač­ku žiča­nu ogra­du pos­tav­lje­nu izme­đu Indije i Bangladeša.

biennale7

Personal Structures

U orga­ni­za­ci­ji Europskog kul­tur­nog cen­tra u Palazzo Bembo pos­tav­lje­na je kolek­tiv­na izlož­ba poz­na­ti­jih i manje poz­na­tih umjet­ni­ka kao pre­sjek „osob­nih struk­tu­ra“ današ­nje umjet­nos­ti. Može se raz­gle­da­ti mnoš­tvo vizu­al­no i teh­nič­ki raz­li­či­tih rado­va raz­li­či­te kva­li­te­te, ali uz zajed­nič­ku osno­vu subjek­tiv­nog izra­ža­ja ili osob­ne reflek­si­je današ­njeg vremena.

 biennale8

Highway to Hell

Muzej suvre­me­ne umjet­nos­ti u Genovi u Palazzo Michiel pred­stav­lja  izlož­bu kine­skog umjet­ni­ka Jiang Henga koji u kom­bi­na­ci­ji sli­ka, ins­ta­la­ci­ja, mul­ti­me­di­je i por­cu­la­na pred­stav­lja osob­no reflek­si­ju na suvre­me­nu umjet­nost i druš­tvo koris­te­ći se vizu­al­nim ele­men­ti­ma bar­bi luta­ka, lep­ti­ra, cvi­je­ća, pilu­la te lubanja.

biennale9

Ornamentalism. The Purvitis Prize. The Latvian Contemporary Art

U pros­tra­noj hali na Arsenale Nord pos­tav­lje­na je skup­na izlož­ba latvij­skih umjet­ni­ka. Kustos Viktor Misiano oda­brao je osam umjet­ni­ka koji, po nje­mu, pred­stav­lja­ju tren­do­ve i raz­miš­lja­nja latvij­ske suvre­me­ne umjetnosti.

biennale10

The Sound of Creation: Sound Paintings – Beezy Bailey i Brian Eno

Ova sli­kar­sko-glaz­be­na ins­ta­la­ci­ja pos­tav­lje­na je na stu­bi­štu Palazzo Pisani i zah­tje­va ne samo sklo­nost ka umjet­nos­ti već i fizič­ku sprem­nost na uspon od šest kato­va među­tim nagra­da je odmor na vrhu uz pogled na cije­lu Veneciju popra­ćen medi­ta­tiv­nom glazbom.

biennale11

We Must Risk Delight: Twenty Artists from Los Angeles

U Magazzino del Sale može se vidje­ti skup­na izlož­ba dva­de­set umjet­ni­ka koji pred­stav­lja­ju suvre­me­nu sce­nu u LA pre­ma izbo­ru nepro­fit­ne umjet­nič­ke orga­ni­za­ci­je BardoLA te u surad­nji s Accademia di Belle Arti di Venezia. Naziv izlož­be pre­uzet je iz pje­sme Jacka Gilberta u kojoj pozi­va čovje­čans­tvo da pre­poz­na sva­ki tre­nu­tak užit­ka čak i usred pri­je­te­ćih vremena.

biennale12

Thirty Light Years – Staging Chinese Art

Izložba u Palazzo Rossini upri­zo­ru­je ele­men­te tra­di­ci­onal­ne kine­ske umjet­nos­ti (sli­kar­stvo, namje­štaj, kali­gra­fi­ja, obra­da žada) i poka­zu­je kako se pro­ži­ma­ju sa suvre­me­nom umjet­noš­ću. Na taj način pru­ža nam pri­li­ku da nauči­mo nešto o kine­skoj bašti­ni, ali i pro­pi­tu­je­mo njen odnos sa suvremenošću.

biennale13

Million Stone – Ahmet Güneştekin

Izložba eklek­tič­nog tur­skog umjet­ni­ka u orga­ni­za­ci­ji Marlborough Gallery pos­tav­lje­na je u Istituto S. Maria del­la Pietà i bazi­ra­na je na manje poz­na­tom arhe­olo­škom nala­zu u Istambulu sta­rom dva i pol tisuć­lje­ća te nje­go­vom rein­ter­pre­ta­ci­jom u smis­lu doki­da­nja rod­ne simbolike.

biennale14

Tekst i foto Boris BOGUNOVIĆ i KONSTRUKTIVA