Povijest pulskog kinoamaterizma

U subo­tu (06. svib­nja) pos­li­je­pod­ne odr­žan je vrlo zanim­ljiv pro­gram u pul­skom Kinu Valli, koji je pru­žio pogled u povi­jest pul­skog kinoamaterizma.

Riječ je o oda­bra­nim fil­mo­vi­ma čla­no­va neka­daš­njeg Foto-kino klu­ba „Jelen“, koji su jav­no pri­ka­za­ni povo­dom zavr­šet­ka ozbilj­nog pro­jek­ta Pulske film­ske tvor­ni­ce, Povijesnog i pomor­skog muze­ja Istre i Odsjeka za povi­jest Filozofskog fakul­te­ta u Puli, koji je uklju­čio popi­si­va­nje i digi­ta­li­zi­ra­nje gra­đe nas­ta­le radom „Jelena“ i fes­ti­va­la ama­ter­skog fil­ma MAFAF. Zainteresirani gra­đa­ni pogle­da­li su na subot­njoj pro­jek­ci­ji dva­na­est žan­rov­ski i rodov­ski raz­no­li­kih fil­mo­va, među koji­ma naj­du­ži tra­je deset minuta.

Ovi fil­mi­ći naro­či­to su bit­ni kao povi­jes­na, urba­nis­tič­ka i soci­jal­na svje­do­čans­tva, ali neki su vrlo zanim­lji­vi i u autor­skom smis­lu. Iako su teh­nič­ki (prvens­tve­no foto­gra­fi­ja i mon­ta­ža) na oče­ki­va­no niskoj razi­ni (ipak je riječ o ama­ter­skoj pro­duk­ci­ji 1960-ih i 70-ih), neki auto­ri pri­mje­nju­ju vrlo zanim­lji­va nara­tiv­na i stil­ska rje­še­nja, a ugod­no izne­na­đu­je i druš­tve­na kri­tič­nost veći­ne pri­ka­za­nih filmića.

Primjerice, Željko Duraković u fil­mu „Fudbal i par­če per­fek­ta“ pove­zu­je navi­jač­ke stras­ti s naci­ona­liz­mom, Rubi/Ploy se u „Agoniji smis­la“ bave nar­ko­ma­ni­jom, a naro­či­to je zanim­lji­vo „Proljeće mla­dos­ti“ (reda­telj Branko Kosović), u koje­mu se služ­be­no slav­lje mla­dos­ti u Areni izmje­nju­je sa spon­ta­nim slav­lje­njem mla­dos­ti i lje­po­te na pul­skim pla­ža­ma uz kadro­ve cvi­je­ća koji pri­zi­va­ju režim­ske i sek­su­al­ne alu­zi­je. U fil­mi­ću „Opća opas­nost“ (D. Kolić i D. Načinović) nala­zi­mo mje­ša­vi­nu komi­ke gega i apsur­da, što je tako­đer poma­lo subver­ziv­no u kon­tek­s­tu soci­ja­lis­tič­ke kinematografije.

Iako je veći­na fil­mo­va urba­ne tema­ti­ke, Davor Miljan (U šumi) je oda­brao rural­ne eks­te­ri­je­re zate­če­ne krva­vim zlo­či­nom, koji možda nije nara­tiv­no pom­no ela­bo­ri­ran, ali je zavr­še­tak stil­ski vrlo učin­ko­vit, čak poma­lo pod­sje­ća na izvr­stan Mimičin film „Događaj“. Valja istak­nu­ti da su svi fil­mo­vi nije­mi, ali su pro­jek­ci­je pra­će­ne glaz­bom koju su na licu mjes­ta izvo­di­li Nataša Dragun (fla­uta), Luka Vrbanec (sak­so­fon), Anica Franjul (kla­vi­ja­tu­re), Sandro Peročević (bas gita­ra) i Sebastian Stell (bubanj).

Subotnji pro­gram dois­ta je bio vri­je­dan paž­nje i iznim­no bitan poti­caj ide­ji da se Pula pozi­ci­oni­ra kao film­ski grad, ali na ovo­me ne bi smje­lo sta­ti. Sljedeći korak mogao bi biti DVD s oda­bra­nim fil­mo­vi­ma ili čak neka monografija.

Elvis Lenić